✍️ Κείμενο: Rodolfo Grassi | Δημοσιογραφική επιμέλεια: «Ο Θηρευτής»
Η ισόβια καταδίκη αλλά και το απόλυτο πάθος του είναι ο λαγός, καθώς από την αυγή του κόσμου μέχρι σήμερα το σεγκούτσι γεννήθηκε για να υπηρετεί αυτή τη μοναδική αναμέτρηση. Τον επιθυμεί με πάθος, τον ψάχνει με επιμονή, τον κατασκοπεύει και διψά να τον αρπάξει, μετατρέποντας κάθε λογής κυνηγετικό τερέν σε ανοιχτό πεδίο δράσης, αρκεί το έδαφος να κρατά έστω και το παραμικρό ίχνος. Καλπάζει ασυγκράτητα προς την παραμικρή πνοή του αέρα που μεταφέρει την αναθυμίαση του θηράματος, σε ένα σκηνικό όπου καμία κυνηγετική έξοδος δεν είναι ίδια με την προηγούμενη, παρότι πρωταγωνιστές παραμένουν πάντα οι ίδιοι. Ο κυνηγός στέκει προνομιούχος θεατής σε έναν αχανή φυσικό καμβά, παρακολουθώντας τον σκύλο και το θήραμα να ερμηνεύουν τους κορυφαίους ρόλους. Είτε πρόκειται για κοντότριχο είτε για σκληρότριχο ιταλικό ιχνηλάτη, αρκεί μια ματιά για να εξηγήσει το δέος και την αστείρευτη γοητεία που ασκεί η φυλή.
Οι ανατομικές γραμμές του σώματός του αποκαλύπτουν έναν ατόφιο αθλητή, σμιλεμένο λες και πέρασε από την αεροδυναμική σήραγγα της Formula 1. Το αρχικό του σπριντ ξεσπά καυτό και εκρηκτικό, σαν να θέλει να καταναλώσει όλη του την ενέργεια σε μια μοναδική στιγμή όπου τίποτα άλλο δεν έχει σημασία. Στην ουσία πρόκειται για ένα ζωντανό ελατήριο, ικανό όχι μόνο για αστραπιαία εκκίνηση, αλλά και για έναν σταθερό τροχασμό αντοχής που, όταν οι συνθήκες το απαιτήσουν, μετατρέπεται σε καταιγιστικό καλπασμό. Το μορφολογικό πρότυπο καταγράφει επακριβώς τα θαυμάσια προσόντα του, όμως η πραγματική αποκάλυψη συντελείται στα απαιτητικά κυνοφιλικά τερέν και στις μαγικές εξορμήσεις στο βουνό, όπου το σεγκούτσι παρασύρει τον κυναγωγό σε έναν μυσταγωγικό κόσμο αναμέτρησης με τον λαγό, ακριβώς όπως συνέβαινε πριν από δεκαετίες και περασμένους αιώνες.
Το «τηλεοπτικό ρεπορτάζ» της φωνής πάνω στον ντορό
Μόλις ο σκύλος καρφωθεί πάνω στα ίχνη, το πρώτο του γάβγισμα επιβάλλει απόλυτη σιωπή στο σύμπαν. Όλοι σωπαίνουν γιατί πλέον μιλά το ιταλικό σεγκούτσι, εξιστορώντας σε όποιον έχει την εμπειρία να αποκωδικοποιήσει τη φωνή του μοναδικές ιστορίες για έμπειρους ιχνηλάτες, παθιασμένους κυναγωγούς και δεξιοτέχνες της διαφυγής. Όπως ανέλυε ο διεθνής κριτής και επί σειρά ετών πρόεδρος του ιταλικού ομίλου SIPS, Mario Quadri, τα σεγκούτσι μεταδίδουν ένα τέλειο μήνυμα, ανάλογο με ζωντανό ρεπορτάζ: από τον κυματισμό και τη χροιά της φωνής αντιλαμβάνεσαι αν ο λαγός σταμάτησε στιγμιαία για ανάσα, αν έκανε άλμα παραπλάνησης, αν άλλαξε απότομα πορεία ή αν έκατσε ακίνητος πιστεύοντας πως θα διαφύγει.
Όταν φτάσουν στα διπλά πατήματα –τα πονηρά άλματα που εκτελεί ο λαγός πριν γιατακιάσει για να μπερδέψει τον ντορό– οι φωνές των σκύλων γίνονται διακοπτόμενες, μεσολαβεί μια αγωνιώδης παύση σιωπής και αμέσως μετά ξεσπά το χαρακτηριστικό κλαφούνισμα σαν ηχηρός συναγερμός μόλις εντοπιστεί ο δραπέτης. Στη φάση της καταδίωξης, τα κλαφουνίσματα κορυφώνονται σε μια ασύλληπτη χορωδία που απογειώνει την αδρεναλίνη των λαγοκυνηγών, αναδεικνύοντας ένα κυνήγι που οι αρχαίοι Έλληνες αποκάλεσαν αγαπητό στην Άρτεμη για να εξάρουν την τελετουργική του διάσταση. Κανένα ίχνος δεν μένει ανεξιχνίαστο: τα σεγκούτσι κολλάνε τη μύτη στη γη, κυκλώνουν, επιστρέφουν, ερευνούν επίμονα μύτη με μύτη σαν να συσκέπτονται, παλεύοντας μέσα σε έναν πραγματικό λαβύρινθο όπου ο λαγός υποδύεται τον Μίνωα και κάθε διαδρομή μοιάζει αδιέξοδη εκτός από μία. Και ξαφνικά, σαν από θαύμα, το νήμα της αναθυμίασης ξαναδένει στον αέρα και τα σκυλιά ξεκινούν το τραγούδι του έρωτα, καθοδηγούμενα από ένα πάθος τόσο ισχυρό που τα ωθεί να τρέχουν μέχρι τελικής πτώσης για να δικαιώσουν τον κυνηγό.
📖 Η αρχέγονη τελετουργία και οι καταγραφές των κλασικών:
• Αναλλοίωτη ουσία στον χρόνο: Η διαδικασία του κυνηγιού παραμένει απαράλλαχτη εδώ και χιλιετίες. Άλλαξαν τα βουνά, οι καλλιέργειες, τα ρούχα και τα όπλα, όμως οι ιχνηλάτες και οι λαγοί έμειναν ολόιδιοι. Ο σκύλος, το θήραμα, ο ήλιος, ο άνεμος και η βροχή συνθέτουν την κορυφαία εμπειρία, οδηγώντας τον Mario Quadri να χαρακτηρίσει τον ιχνηλάτη ως «τον πιο αφελή σκύλο για το πιο όμορφο κυνήγι».
• Οι διδαχές του Ξενοφώντα: Στο πρώτο κυνηγετικό σύγγραμμα της ιστορίας, ο Ξενοφώντας υπογράμμιζε ότι στην καταδίωξη τα σκυλιά οφείλουν να είναι γρήγορα και ορμητικά, έτοιμα να ακολουθήσουν τους ελιγμούς του θηράματος και να γαβγίσουν την ακριβή στιγμή, χωρίς να εγκαταλείπουν τα ίχνη για να γυρίσουν στον κυνηγό. Παράλληλα τόνιζε ότι αναγγέλλουν την παρουσία του λαγού με σβέλτο πήγαινε-έλα, διέγερση στα αυτιά και αλλαγή έκφρασης, προειδοποιώντας αυστηρά να μην μαθαίνουν να διώκουν αλεπούδες, καθώς αλλοιώνεται η συμπεριφορά τους.
• Η σοφία του Αρριανού: Ο πραγματικός κυνηγός δεν καταδιώκει τον λαγό για την κάρπωση, αλλά για την αγνή απόλαυση να παρακολουθεί τη δεξιοτεχνική εργασία των σκύλων του.
• Ιστορική εξέλιξη της φυλής: Αποτυπωμένοι σε ταπετσαρίες Γάλλων μοναρχών, πίνακες του 1600 και κλασικά γλυπτά, οι ιχνηλάτες καταγράφονται ήδη από τον 14ο αιώνα στα σονέτα του Folgore da San Gimignano (ξεχωρίζοντας τους ιχνηλάτες ξεφωλιάσματος από τα λαγωνικά οράσεως), στο εγχειρίδιο του Michelangelo Biondo το 1500, στα κείμενα του Francesco Birago το 1626 και στη λεπτομερή περιγραφή του Bonaventura Crippa το 1871. Το 1954 ιδρύθηκε ο ιταλικός όμιλος SIPS, το 1955 συντάχθηκε το επίσημο πρότυπο από τον καθηγητή Giuseppe Solaro (το οποίο εκσυγχρονίστηκε το 1989) και το 1990 η F.C.I. αναγνώρισε επίσημα το κοντότριχο και το σκληρότριχο ως δύο ξεχωριστές φυλές.
Διαφορές κοντότριχου και σκληρότριχου: Χαρακτήρας και ψυχισμός
Το κοντότριχο σεγκούτσι ξεχωρίζει για την πληθωρική φύση του, ξεσπώντας σε ανυπόμονη χαρά και γάβγισμα μόλις αντικρίσει το αφεντικό του στο κυνοστάσιο για να βγει στο κυνήγι. Όπως σημείωνε ο Mario Quadri, η σπινθηροβόλα έκφραση των ματιών του αποτελεί καθρέφτη ενός σπάνιου ταμπεραμέντου που δεν συναντάται σε καμία άλλη φυλή. Αντίθετα, το σκληρότριχο σεγκούτσι εμφανίζεται πιο πράο, στωικό και συγκρατημένο, με βλέμμα ευγενικό και υπερήφανο που αποπνέει μια αρχοντική μελαγχολία. Η φυσική του τάση για αυτοέλεγχο καθιστά την εκπαίδευσή του ευκολότερη, επιτρέποντας παράλληλα την αρμονική συγκρότηση και συνεργασία της αγέλης στο βουνό.
Κοινό θεμέλιο και στις δύο ποικιλίες παραμένει η υψηλή ευαισθησία και η απόλυτη αφοσίωση στον κυναγωγό τους. Αν ένας ενήλικος ιταλικός ιχνηλάτης αλλάξει περιβάλλον ή χέρια κυνηγού, η κυνηγετική του απόδοση μπορεί να καταβαραθρωθεί στο μισό και απαιτείται μακρύς χρόνος για να επανέλθει, γι’ αυτό και προτείνεται η απόκτηση νεαρών σκύλων. Η κατάκτηση της εμπιστοσύνης και της ψυχής ενός Segugio αποτελεί απαιτητικό στοίχημα για κάθε κυναγωγό, αλλά όταν κερδηθεί, η ανταμοιβή στο βουνό είναι πραγματικά ανεκτίμητη.
🔔 Αγαπάτε τους ιχνηλάτες, το κυνήγι του λαγού και την κλασική κυνοφιλία; Μείνετε συντονισμένοι με όλα τα αφιερώματα. Ακολουθήστε τη σελίδα μας: Ο Θηρευτής στο Facebook
