✍️ by kaliakouda
Η συντήρηση των όπλων είναι ένα πολύ μεγάλο θέμα, το οποίο ξεκινά να απασχολεί πρώτα τον κατασκευαστή και μετά τον τελικό ιδιοκτήτη τους. Είναι ας πούμε ένα μέρος της προίκας ενός όπλου, που περνά άτυπα κι αυτό στην κατοχή του αγοραστή μαζί με όλα αυτά τα τεχνολογικά θαύματα και στολίδια που φρόντισε η εταιρεία να το εφοδιάσει.
Η κάννη και ο εφιάλτης της σκουριάς
Η κάννη σε ένα όπλο είναι το μεγαλύτερο μεταλλικό στοιχείο, πόσο μάλλον όταν αναφερόμαστε σε δίκαννα. Αυτές οι σωλήνες που επιμηκύνονται μπροστά στα μάτια ενός κυνηγού ή σκοπευτή, έπρεπε με κάποιον τρόπο να «κρύψουν» αφενός τον όγκο τους για να μην τραβούν την προσοχή του χρήστη και αφετέρου, να προστατευτούν από τη διάβρωση που φέρνουν τόσο η χρήση, όσο και τα καιρικά φαινόμενα. Ο ιδρώτας στα χέρια, η βροχή και η υγρασία σε συνδυασμό με την θερμοκρασία που ανεβάζει η κάννη μετά την εκπυρσοκρότηση, ειδικά όταν αυτή είναι συνεχόμενη, αποτελούν ένα εντελώς αταίριαστο, ένοχο «ζευγάρι», του οποίου καρπός είναι η σκουριά.
Αυτή η κόκκινη πούδρα που εμφανίζεται στην αρχή και λερώνει το πανί μας σαν κατακάθι καφέ, στην πορεία μετατρέπεται σε σκληρό οξείδιο το οποίο, όσο αφήνεται, απλώνει ρίζες και προχωρά βαθύτερα από την επιφάνεια δημιουργώντας pitting, τους γνωστούς σε όλους μας μικροσκοπικούς κρατήρες, οι οποίοι είναι η αρχή του τέλους όταν μιλάμε για μια κάννη και φυσικά, όταν ο κάτοχος συνεχίζει να σφυρίζει αδιάφορος. Η επούλωση αυτών των «πληγών» είναι μια επίπονη διαδικασία για τον οπλομάστορα, η οποία κάποιες φορές είναι απαγορευτική εάν αναφερόμαστε σε περιοχή όπου υπάρχουν σφραγίδες δοκιμών ή άλλα στοιχεία του όπλου. Μπορεί να μετατραπεί δε σε άκρως επικίνδυνη αν εφαρμοστεί κυρίως στην άκρη της κάννης όπου το πάχος του μετάλλου είναι μικρότερο, όπως έχουμε παρατηρήσει σε αρκετά μοντέλα αυτογεμών.
Εδώ να σημειώσουμε ότι οι τεχνοτροπίες, οι τεχνικές, τα υλικά, αλλά και το μυαλό των οπλομαστόρων ακολουθούν κι αυτά την εξέλιξη και πλέον μέσα σε ένα οργανωμένο οπλουργείο ενός μερακλή και δη, έξυπνου οπλομάστορα… ναι… γίνονται θαύματα (!) χωρίς να επηρεάζουν τον βασικό παράγοντα «ασφάλεια». Αυτά όμως θα τα κρατήσουμε μυστικά, αφού είναι ο άσσος στο μανίκι των γητευτών.
Φωσφάτωση (Bluing) και Κεραμική Επίστρωση
🛠️ Τι είναι η Φωσφάτωση (Bluing):
Μέχρι πριν λίγα χρόνια, λοιπόν, η φωσφάτωση ήταν ο μοναδικός τρόπος προστασίας των καννών των όπλων μας. Αυτό το μαύρο «χρώμα» που ιριδίζει στον ήλιο με αποχρώσεις του μπλε, εξ ου και οι Αγγλόφωνοι την αποκαλούν bluing. Η φωσφάτωση είναι η κατεργασία με φωσφορικές ενώσεις και το αποτέλεσμά της είναι η δημιουργία μιας μικρής φωσφορικής επικάλυψης πάνω στην επιφάνεια των καννών και επιτυγχάνεται με άλατα σιδήρου, ψευδαργύρου, μαγγανίου, ή και μικτά, όπου στο τέλος αυτά ξεπλένονται, αδρανοποιούνται και με την επάλειψη ενός συντηρητικού μέσου (λάδι) κρατάμε μακριά τη σκουριά.
Η είσοδος της κεραμικής βαφής από τον στρατό στα λειόκαννα
Ότι είναι η Formula 1 για τα αυτοκίνητα, είναι και ο στρατός για τα όπλα! Κράματα, υλικά και τεχνικές παίρνουν το βάπτισμα του πυρός εκεί και αργότερα κάποια από αυτά εφαρμόζονται και στα λειόκαννα. Πριν μερικά χρόνια έκαναν την εμφάνισή τους όπλα των οποίων οι κάννες, και όχι μόνο, είχαν μια επίστρωση κεραμικού υλικού το οποίο προστατεύει τόσο από τη σκουριά, όσο και από μικρά χτυπήματα. Εδώ πλέον μιλάμε για ένα πρόσθετο υλικό, το οποίο ψεκάζεται σε υγρή μορφή όπως ένα κοινό χρώμα και ψήνεται σε κλίβανο για να στεγνώσει και να μπορέσει να αδρανοποιηθεί, να ομογενοποιηθεί και να αποδώσει στο μέγιστο το σκληρό του προφίλ. Η γνωστή σε όλους μας κεραμική βαφή κυκλοφορεί σε πολλούς χρωματισμούς και μπορεί να χρησιμοποιηθεί πάνω σε οποιαδήποτε σκληρή επιφάνεια με την κατάλληλη προεργασία. Το τελικό αποτέλεσμα δεν χρειάζεται σχεδόν καθόλου φροντίδα με λάδι, αφού μιλάμε για ένα σκληρό χρώμα το οποίο καλύπτει το σύνολο του αντικειμένου που το εφαρμόζουμε. Τα όπλα πλέον που είναι με κεραμική επίστρωση δεν είναι σπάνια και χαίρουν εκτίμησης από όλες τις εταιρείες κατασκευής λειόκαννων τυφεκίων.
Ο παραλληλισμός των δύο τεχνικών
Σε αυτό το σημείο θα κάνουμε έναν παραλληλισμό από τις δύο τεχνοτροπίες και η απόφαση είναι καθαρά δική σας.
Η φωσφάτωση είναι ο κλασσικός τρόπος μαυρίσματος του μετάλλου της κάννης με χημική αντίδραση, ασχέτως αν εμείς επιμένουμε να την αποκαλούμε «βαφή», προφανώς από την αλλαγή του χρώματος της επιφάνειας. Η διαδικασία περιέχει σε κάποιο στάδιο τον εμβαπτισμό σε ζεστό νερό, αλλά όχι σε θερμοκρασίες που να μπορέσουν να αλλάξουν τη σύσταση του μετάλλου και σαν φυσική επέκταση την απόδοση της κάννης στις τουφεκιές, αλλά και την αντοχή του μετάλλου που εγγυάται ο κατασκευαστής.
Η κεραμική επίστρωση είναι ο ορισμός του βαψίματος, αφού επιτυγχάνεται με τον ψεκασμό χρώματος υψηλής ποιότητας πάνω στην επιφάνεια. Και αυτή η διαδικασία έχει επεξεργασία με θερμοκρασία, σε υψηλότερους βαθμούς αυτή τη φορά, αλλά για λίγο χρονικό διάστημα, κάτι που επίσης δεν μας ανησυχεί.
Φωσφάτωση (Bluing)
• Φύση: Χημική αντίδραση με άλατα σιδήρου, ψευδαργύρου ή μαγγανίου.
• Πάχος: 0 mm (μηδενικό πρόσθετο πάχος).
• Συντήρηση: Απαιτεί συνεχή φροντίδα και επάλειψη με λάδι.
• Εφαρμογή: Μόνο σε συγκεκριμένους χάλυβες (όχι inox, πλαστικά, αλουμίνιο).
Κεραμική Επίστρωση
• Φύση: Πρόσθετο υλικό που ψεκάζεται και ψήνεται σε κλίβανο.
• Πάχος: Προσθέτει μερικά δέκατα του χιλιοστού.
• Συντήρηση: Σχεδόν μηδενική (δεν χρειάζεται λάδια και γράσα).
• Εφαρμογή: Σε όλα τα υλικά (μέταλλα, ξύλο, πολυμερή).
Συμβατότητα υλικών, πάχος επιστρώσεων και κίνδυνοι
Με τη φωσφάτωση δεν αντιδρούν ο ανοξείδωτος χάλυβας, ο χαλκός, τα πλαστικά και κάποια κράματα μετάλλων, ειδικά αυτά με υψηλή περιεκτικότητα σε χρώμιο. Αντιθέτως η κεραμική βαφή εφαρμόζεται σε όλα τα είδη μετάλλων, πλαστικά και ξύλινα μέρη σε ανάλογη θερμοκρασία και χρόνο κλιβανισμού. Η παλέτα χρωμάτων δε, είναι αρκετά μεγάλη και αποδίδει πολύ όμορφους συνδυασμούς.
Στην περίπτωση των κρατήρων, στην κλασσική βαφή ναι μεν θα έχουμε αποτέλεσμα, αλλά εκ φύσεως λόγω σχήματος κωνικού V και ετυμολογικά, ένας κρατήρας θα «κρατάει» την υγρασία και την σκόνη στο κέντρο του με αποτέλεσμα, αν η συντήρηση δεν είναι τακτική, να ξαναδούμε το απεχθές καφέ χρώμα πάνω στην κάννη του όπλου μας σύντομα. Σε αυτή την περίπτωση η κεραμική βαφή σαφώς και θα διατηρήσει επίσης το σχήμα V και θα είναι ορατή η διάβρωση, αλλά θα αποτρέψει την επαφή του γυμνού μετάλλου με το περιβάλλον μηδενίζοντας τη επανεμφάνιση της οξείδωσης.
⚠️ Κρίσιμη επισήμανση για το πάχος και την ασφάλεια:
Πάχος επίστρωσης πάνω στην επιφάνεια με την κλασσική βαφή δεν υπάρχει, αφού το μαύρισμα είναι αποτέλεσμα χημικής αντίδρασης, σε αντίθεση με την κεραμική επίστρωση, η οποία προσθέτει κάποια δέκατα του χιλιοστού όπου εφαρμοστεί. Απόρροια αυτού είναι να υπάρχει σχετική δυσλειτουργία (σφίξιμο) αν ο οπλουργός δεν φροντίσει να καλύψει όσα μέρη δεν πρέπει να περαστούν. Σημειώνω εδώ ότι έστω και ψήγματα κεραμικής βαφής στο κοίλος της κάννης μπορεί να επιφέρουν απόφραξη και διάρρηξή της με καταστροφικές συνέπειες τόσο για το όπλο, όσο και για τον χρήστη!
Οικονομικό κόστος και ποιότητες υλικών
Οικονομικά η διαφορά ποικίλει ανάλογα τα υλικά που χρησιμοποιεί ο μάστορας που θα εμπιστευτούμε, αφού και στις δυο περιπτώσεις υπάρχουν πολλά υλικά με διάφορες τιμές και φυσικά, διάφορα αποτελέσματα. Υπάρχει γρήγορη κλασσική βαφή σε μορφή πάστας που σε κάποιες περιπτώσεις ενέχει κινδύνους διαχωρισμού των καννών, αφού αντιδρά με τη μολυβοκόλλυση στις ρίγες και τη διαλύει. Υπάρχει βαφή πολλαπλών επαφών με κοπιαστική, χρονοβόρα διαδικασία για τον οπλουργό, αλλά ασφαλέστερη για το όπλο και τον χρήστη. Υπάρχει κεραμική με διάφορες επωνυμίες, διάφορες τιμές και φυσικά ανάλογα αποτελέσματα και αντοχές.
Στην περίπτωση της αποθήκευσης του όπλου μας για μεγάλο χρονικό διάστημα, η κλασσική βαφή θέλει να ελέγχουμε την επιφάνεια κάποιες φορές και να κάνουμε χρήση λαδιού. Κάποιοι, πολύ σωστά, εφαρμόζουν ένα λεπτό στρώμα βαζελίνης και τυλίγουν την κάννη με λαδόκολλα. Η κεραμική επίστρωση δεν ξέρει από πολλά «νταντέματα», αφού δεν φτιάχτηκε για να κάνει παρέα με λάδια, βαζελίνες και γράσα!
Στο αισθητικό κομμάτι το αποτέλεσμα έχει διαφορά, αφού μιλάμε για διαφορετικά υλικά, διαφορετικές τεχνικές και εφαρμογές. Πέραν τούτου, η προσωπική μου άποψη για την χρήση κεραμικής επίστρωσης σε ένα κλασσικό-ρομαντικό λειόκαννο (πλαγιόκαννο) όπλο, είναι ότι ισούται με ασέλγεια. Βέβαια ένας επαγγελματίας είναι υποχρεωμένος να ικανοποιήσει τις επιθυμίες των πελατών του, οι οποίοι καλό θα είναι να ξέρουν τι κρατούν στα χέρια τους και τι ζητάνε από έναν καλλιτέχνη, γιατί τέτοιοι είναι οι οπλομάστορες και σαν καλλιτέχνες, τους επιτρέπεται να είναι και λίγο ιδιόρρυθμοι έως και κυκλοθυμικοί… άντε γιατί τα πήρα τώρα!
🎯 Το απαραίτητο συμπέρασμα:
«Βασική προϋπόθεση επιτυχίας και στις δυο περιπτώσεις, είναι αντί να κάνουμε μόνοι μας τον Χουντίνι, ή να αφήσουμε στα χέρια ενός γνωστού, φίλου και δεν ξέρω ποιού άλλου εμπειρογνώμονα το όπλο μας, να εμπιστευτούμε έναν οπλουργό που δόξα το Θεό η χώρα μας έχει πολλούς και καλούς!»
🔔 Ενημερωθείτε για τεχνικά θέματα οπλουργίας, συντήρηση όπλων και δοκιμές εξοπλισμού. Ακολουθήστε τη σελίδα μας:
Ο Θηρευτής στο Facebook
